-** አቶ ካብራክ ተኮላ - ጠበቃ ጋር ቀረበ; ያለደሞዝ የወሰደት እረፍት ከተጠናቀቀ ከህዲር 17/2005 ዓ/ም ጀምሮ ወደ ሥራ ያልገቡ መሆኑን በመረዲቱ ከህዲር 17 /2005 ዓ/ም ጀምሮ ውላቸው መቋረጡን ፤ እና 5 አመት ያልሞላቸው በመ v. -** የኢትዮጵያ የባህር ትራንስፖርት ልጆስቲክስ - ነ/ፈ ቀረበ; ተከሳሽ; ድርጅት ከታህሳስ 26/2000 - ጥር 29/2005 ዓ.ም ድረስ ለ5 አመት ከ1 ወር ስሰራ ቆይቼ ስራዬን በራሴ ፍቃድ ብለቅም፤ የስንብት፤ ለዘገየበት እና አበል;

ተጠሪ በሰበር መልሱ የሚከራከረው፡- አመልካች እረፍታቸውን ጨርሰው ካልተመለሱ ማስታወቂያ በማውጣት ጥሪ በማድረግ ካልመጡ ውል ማቋረጡ የተሻለ ይሆን ነበር፤ ይህ ያለመደረጉ ምንም መብት አይፈጠርላቸውም እንጂ፤ ላላው ኪሉራንስ የተሰጣቸው አስተዲደሩ ስራ ላይ ነበሩ በሚል እምነት ነው፤ አመልካች ወደ ስራ መመለስ ከነበረባቸው 17/3/05 ጀምሮ እስከ ጥር 30/2005 ድረስ ወደስራ አልተመለሱም፤ በአዋጅ 377/96 አንቀጽ 27/1/ ለ መሰረት ከ5 ቀን በላይ ስለቀሩ መሰናበታቸው ባግባቡ ነው፤ በመሆኑም ተጠሪ የፈጸመውን ስህተት ባወቀበት ጊዜ ማረሙና አመልካችን ማሰናበቱ አግባብነት ያለው በመሆኑ ስንብቱ ህጋዊ ነው መባለ የሚነቀፍ ባለመሆኑ ሉጸና ይገባል በማለት ይከራከራል። አመልካች በበኩለ፡- ከተጠሪ ጋር በአዋጅ 377/96 አንቀጽ 25 መሰረት በስምምነት የስራ ውላችንን ካቋረጥን በኋላ እና ተጠሪ ጥያቄዬን ተቀብል፤ ክሉራንስ አዞሬ እንድወጣ ከፈቀደና ውለ ከተቋረጠ ወድያ የሚታረም ነገር አይኖርም በማለት የስር ክርክሩን በማጠናከር የከፍተኛው ፍርድ ቤት ውሳኔ ሉሻር ይገባል በማለት ተከራክረዋል።

ባጠቃላይ የክርክሩ አመጣጥ ከላይ የተገለጸውን ይመስላል። እኛም የግራቀኙን ክርክር አቤቱታ ከቀረበበት ውሳኔ እና አግባብነት ካላቸው የህግ ድንጋጌ አንጻር መዝገቡን መርምረናል።

በመሆኑም ከተያዘው ጭብጥ አንጻር የክርክሩን አጠቃላይ ሂደትና የስር ውሳኔዎችን እንዲየነው አመልካች በራሳቸው ፍቃድ የስራ መልቀቂያ በመጠየቅ ተጠሪም በጥያቄው መሰረት እንዱፈጸም ፈቅድና አመልካችን ካሰናበተ በኋላ፤ ያለማስጠንቀቂያ የሚያሰናብት ምክንያት አገኘሁ በማለት አስፈላጊውን ክፍያ አልከፍልም በማለቱ ነው። እንግዱህ ተጠሪ የሚለው አመልካች እረፍት በ17/2/2005 ወስደው ወደስራ መመለስ የነበረባቸው በ17/3/2005 ሆኖ ሳለ በቦታው ተገኝተው ስራ ባለመጀመራቸው እና በስህተት በጥር 30/2005 የቀረበውን የአመልካች መልቀቂያ ጥያቄ ተቀብለን ሚያዝያ 11/2005 እንዱፈጸም ብናደርግም ስህተት መሆኑን በመረዲታችን ከህዲር 17/2005 ጀምሮ ማሰናበታችን ባግባቡ ነው የሰበር ሰሚው አሰሪው ስህተቱን ማረም የሚችል መሆኑን ወስኗል በማለት ተከራክረዋል። በዚሁ መሰረት ጉዲዩን ያየው ፋዳራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት የአመልካችን የስራ መልቀቂያ ተቀብል ካሰናበተው በኋላ ላላ ምክንያት አገኘሁ በማለት ድጋሜ ደብዲቤ መጻፍ ተገቢነት የለውም በማለት የስንብት ክፍያ ለአመልካች እንዱከፈላቸው ቢወስንም፤ የከፍተኛው ፍርድ ቤትም ጉዲዩን ካየው በኋላ ተጠሪ ስህተቱን ማረም ይችላል ሲል የአመልካች ስንብት ባግባቡ ነው በማለት የስር ውሳኔን ሽሮታል።

በዚህም መሰረት ተጠሪ ሉያርሙት የሚችለት ስህተት የትኛውን አይነት ስህተት ነው የሚለውን ስናይ የሰበር ውሳኔ ቁ. 45889 ከተያዘው ጉዲይ የማይገናኝ በመሆኑ መከራከሪያ ላሆን አይገባም። በተያዘው ጉዲይ ተጠሪ የአመልካችን የመልቀቂያ ጥያቄ ተቀብልና ለአግባብነቱም ምላሽ ሰጥቶ ካሰናበታቸው እና የክፍያ ጥያቄ ሲቀርብለት ከወራት በኋላ ወደኋላ ተመልሶ ስህተት መፈጸሜን ተረዲሁ ማለቱ ባለቀ ጉዲይ ስህተት ማፈላለግ ካልሆነ በቀር፤ ተጠሪን የመሰለ ድርጅት አስተዲደራዊ ስራውን ባግባቡ ባለመወጣት በፈጸመው ጉዲይ የአዋጁን ቁ 377/96 አንቀጽ 27/1//ለ/ን ጠቅሶ ለመከራከር መሞከሩ አግባብነት የለውም። ምክንያቱም ተጠሪ እረፍት የሰጠውን ሰራተኛ በተባለው መመለሻ ጊዜ ካልገባ ምን ላደረግ እንደሚገባ ሳያውቅ የአመልካችን መልቀቂያ ያስተናግዲል ተብልም የሚታሰብ አይሆንም። ባጠቃላይ የመጀመሪያው ደረጃ ፍርድ ቤት የአመልካችን ጥያቄ በፍሬ ነገር ደረጃ በማረጋገጥ ክፍያ እንዱከፈላቸው የወሰነው ውሳኔ በከፍተኛው ፍርድ ቤት አግባብነት የላለው አሰሪ ስህተቱን ማረም ይችላል ተብል የተወሰነው አስገዲጅ ውሣኔ ተጠቅሶ መሻሩ ሉታረም የሚገባው ነው ብለናል።

በመጨረሻም የፍደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ከስንብት በኋላ የተሰጠውን የውል ማቋረጫ ምክንያት በመቀበል ተጠሪ ስህተቱን ማረም ይችላል በማለት የስር ውሳኔን መሻሩ መሰረታዊ የህግ ስህተት የተፈጸመበት ሆኖ ተገኝቷል። በመሆኑም የሚከተለው ውሳኔ ተሰጥቷል።

ውሳኔ

1. የፋዳራል የከፍተኛ ፍርድ ቤት በመ.ቁ.139381 በቀን 13/12/06 ዓ/ም የፍደራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት በመ. ህዲር 16/2006 የሰጠውን ውሳኔ በመሻር የሰጠው ውሳኔ ተሽሯል።

2. የፋዳራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ለአመልካች የስንብት ክፍያ ብር 7,540.50 ይከፈላቸው በማለት የወሰነው ጸንቷል።

3. የግራቀኙ የወጪ ኪሳራቸውን ይቻቻለ ብለናል።

መዝገቡ ውሳኔ በማግኘቱ ተዘግቷል።

የማይነበብ የአምስት ዳኞች ፊርማ አለበት።