-** የኢትዮጵያ ኤላክትሪክ አገልግልት ሶማላ ሪጅን - አልቀረቡም; የይግባኝ ማስፈቀጃ አቤቱታ ተቀባይነት አግኝቶ የይግባኝ ቅሬታውን; ም የይግባኝ መዝገብ አስከፍቶ የይግባኝ ክርክሩ ቀጥል እያለ; የይግባኝ ቅሬታ የይግባኝ ማቅረቢያ 60 ቀ v. ዎች፡-** አቶ አህመድ እስማኤል የሱፍ - አልቀረቡም; መልስ እንዱያቀርቡ አዟል።

የሰ/መ/ ጥቅምት 05 ቀን 2014 ዓ/ም ዳኞች፡- ብርሀኑ አመነው ተሾመ ሽፈራው ሀብታሙ እርቅይሁን ብርሀኑ መንግስቱ ነፃነት ተገኝ አመልካች፡- የኢትዮጵያ ኤላክትሪክ አገልግልት ሶማላ ሪጅን - አልቀረቡም ተጠሪዎች፡- አቶ አህመድ እስማኤል የሱፍ - አልቀረቡም **

መዝገቡ ተመርምሮ ተከታዩ ፍርድ ተሰጥቷል።

**

ፍርድ

ጉዲዩ የይግባኝ ማስፈቀጃን የሚመለከት ሲሆን ክርክሩ በተጀመረበት በሶማላ ክልል መንግስት የፊፈን ዞን ከፍተኛ ፍርድ ቤት የአሁን አመልካች ተከሳሽ ተጠሪ ደግሞ ከሳሽ በመሆን ተከራክረው ፍርድ ቤቱ በ18/06/2012 ዓ.ም. ውሳኔ ሰጥቷል። አመልካች በዚህ ውሳኔ ላይ የይግባኝ ቅሬታ ለማቅረብ ጊዜ ያለፈበት መሆኑን ጠቅሶ ለማቅረብ እንዱፈቀድለት ለክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት በ22/11/2012 ዓ.ም.

የተጻፈ አቤቱታ አቅርቦ የአመልካች የይግባኝ ማስፈቀጃ አቤቱታ ተቀባይነት አግኝቶ የይግባኝ ቅሬታውን እንዱያቀርብ ተፈቅድለታል። አመልካችም የይግባኝ መዝገብ አስከፍቶ የይግባኝ ክርክሩ ቀጥል እያለ ፍርድ ቤቱ ተጠሪ የይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜ አልፎል በማለት ያቀረቡትን ተቃውሞ በመቀበል የአመልካች የይግባኝ ቅሬታ የይግባኝ ማቅረቢያ 60 ቀን ካለፈ በኋላ የቀረበ ነው በማለት የይግባኝ መዝገቡን ዘግቶታል።

አመልካች በ10/05/2013 ዓ.ም. የተጻፈ የሰበር ቅሬታ ያቀረበው የሱማላ ክልል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ሰሚ ችልት የይግባኝ ቅሬታውን የማቅረቢያ ጊዜ ያለፈበት ነው በማለት መዝገቡን መዝጋቱን በመቃወም ለማሳረም ነው። የቅሬታው ይዘት ለክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችልት የይግባኝ ማስፈቀጃ አቅርቦ ይግባኙ እንዱከፈት ተፈቅድልኛል። የይግባኝ ፊይል ተከፍቶ ወደክርክር ከተገባ በኋላ ይግባኙ ሉከፈት ይገባል ያለው ፍርድ ቤት የይግባኝ ጊዜው አልፎል በማለት መዝገቡን መዝጋቱ በአንድ ጉዲይ ሁለት የተለያየ ውሳኔ በመስጠት መሰረታዊ የህግ ስህተት መፈጸሙን ያመለክታል። የይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜ ሉያልፍ የቻለውም የውሳኔ ግልባጭ ዘግይቶ ስለደረሰን ነው። የውሳኔ ግልባጭ በደረሰን በ8 ቀን ውስጥ ለጠቅላይ ፍርድ ቤቱ ይግባኙን አዘጋጅተን ቀርበናል። በመሆኑም በፍርድ ቤቱ ምክንያት የባከነው ጊዜ በይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜ ውስጥ ሉካተት ስለማይገባ የክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት ይግባኝ ሰሚ ችልት ትእዛዝ ይታረምልኝ በማለት ጠይቋል።

የሰበር አጣሪ ችልትም የአመልካችን የሰበር ቅሬታ መርምሮ አመልካች ያቀረበው የይግባኝ ማስፈቀጃ ተቀባይነት አግኝቶ ወደክርክር ከተገባ በኋላ የይግባኙን መዘጋት አግባብነት ከፍ/ስ/ስ/ህ/ቁጥር 326/1 አተገባበር አንጻር ለማጣራት ያስቀርባል በማለት ተጠሪ መልስ እንዱያቀርቡ አዟል።

ተጠሪም በ30/06/2013 ዓ.ም. ጽፈው ባቀረቡት መልስ አመልካች የይግባኝ ማስፈቀጃ አላቀረበም።

ፍርድ ቤቱም በቀረበው ማስፈቀጃ ላይ ተጠሪን አስተያየት እንድሰጥ አላደረገም። አመልካች በ10 ቀን ውስጥ ይግባኙን እንዱያቀርብ የተሰጠ ትእዛዝም የለም። አመልካች የይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜው ያለፈበት በበቂ ምክንያት ከሆነም የሰበር ቅሬታ ከማቅረብ ይልቅ ለክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት የይግባኝ ማስፈቀጃ ማቅረብ ነበረበት። በመሆኑም የአመልካች የሰበር ቅሬታ ውድቅ ላደረግ ይገባል በማለት ተከራክሯል።

አመልካችም በ13/07/2013 ዓ.ም. የተጻፈ የመልስ መልስ በማቅረብ የሰበር ቅሬታውን አጠናክሯል።

ከስር ጀምሮ የጉዲዩ አመጣጥ እና የግራ ቀኝ ክርክር ይዘት አጠር ባለ መልኩ ከላይ የተገለፀውን ሲመስል ይህ ችልትም መዝገቡን ለማስቀረብ በሰበር አጣሪ የተያዘውን ጭብጥ ከግራ ቀኝ ክርክር እና ለጉዲዩ አግባብነት ካላቸዉ ድንጋጌዎች ጋር በማገናዘብ መዝገቡን እንደሚከተለዉ መርምሮታል።

እንደመረመረዉም የክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት የአመልካች የይግባኝ አቤቱታ የቀረበዉ የይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜዉ ካለፈ በኋላ ነዉ በማለት ዉድቅ ማድረጉን ለመገንዘብ ተችሎል። በልላ በኩል ጠቅላይ ፍርድ ቤቱ እራሱ የይግባኝ ማስፈቀጃ አቤቱታ ቀርቦለት ይግባኙ እንዱከፈት የፈቀደ መሆኑን አመልካች ገልፆ ይከራከራል። ተጠሪ በበኩላቸው የይግባኝ ማስፈቀጃ አቤቱታ አመልካች አለማቅረቡን እና አመልካች ይግባኙን እንዱያቀርብ ያልተፈቀደ መሆኑን በመግለጽ ክርክር አቅርበዋል። የሰበር አጣሪ ችልት አመልካች የይግባኝ ማስፈቀጃ አቅርቦ የተሰጠውን ትዕዛዝ ግልባጭ ከዚህ መዝገብ ጋር አያይዟል። ትዔዛዙን መርምረን እንደተረዲነዉ የይግባኝ ማቅረቢያ ጊዜ ያለፈ መሆኑን ጠቅሶ የይግባኝ ማስፈቀጃ ያቀረበበት ምክንያት ተቀባይነት እንዲገኘ የክልለ ጠቅላይ ፍርድ ቤት በመዝገብ ቁጥር 05-1- 161-12 በ01/12/2012 ዓ.ም. በዋለዉ ችልት ትእዛዝ በመስጠት አመልካች ይግባኙን እንዱያቀርብ ፈቅዶል። ይህን ካደረገ በኋላ እንደገና ተመልሶ ተጠሪ ይግባኙ ጊዜው ካለፈ በኋላ የቀረበ ነው የሚል መቃወሚያ ማንሳታቸውን ተከትል በ25/02/2013 ዓ.ም በዋለዉ ችልት የአመልካች የይግባኝ አቤቱታ የቀረበው የማቅረቢያ ጊዜ ካለፈ በኋላ ነዉ በማለት አቤቱታዉን ዉድቅ ማድረጉንም ከትእዛዙ ለመገንዘብ ተችሎል።