Unknown v. -** የትግል ፍሬ ልብስ ስፍት ማህበር; ውን Aስቀርበን ክርክሩን Aሰምተናል። በሰበር ችሎቱ Eንዲመረመር የተፈለገው ነጥብ የሥር ፍ/ቤቶች Aመልካች ለAፈፃፀም ያቀረበችው ውሣኔ በፍ/ቤት ላፈፀም Aይችልም ማለታቸው Aግባብ ነው ወይ? የሚለ

የሰ/መ/ቁ 27574

ጥቅምት 26 ቀን 2AAA ዓ.ም ዳኞች፡- መንበረፀሐይ ታደሰ ፍስሐ ወርቅነህ ሐጎስ ወልዱ ሒሩት መለሰ ታፈሰ ይርጋ Aመልካች፡- ወ/ሮ Aለሚቱ ተረፈ ተጠሪ፡- የትግል ፍሬ ልብስ ስፍት ማህበር መዝገቡን መርምረን የሚከተለውን ፍርድ ሰጥተናል።

ፍርድ

ጉዳዩ በAፈፃፀም የተያዘን ክርክር የሚመለከት ነው። ክርክሩ በተጀመረበት የፍድራል መጀመሪያ ደረጀ ፍ/ቤት Aመልካች የፍርድ ባለመብት፤ ተጠሪ ደግሞ የፍርድ ባለEዳ ነበሩ። Aመልካች ለAፈፃፀም ያቀረበችው ውሣኔ በሰኔ 26 ቀን 1996 ዓ.ም በሽምግልና ጉባዔ ተሰጠ የተባለው ነው። የፍርድ ባለAዳው ለAፈፃፀም ክሱ በሰጠው መልስ ለAፈፃፀም የቀረበው ውሣኔ በAስታራቂ ሽማግልዎች የተሰጠ የድርድር ሃሣብ Eንጂ በፍ/ቤት የሚፈፀም ውሣኔ Aይደለም በማለት የተከራከረ ሲሆን፣ ፍ/ቤቱ ይህን ክርክር በመቀበል ለAፈፃፀም የቀረበው ውሣኔ ስልጣን ባልተሰጣቸው Aስታራቂ ሽማግልዎች የተሰጠ ነው። በግልግል ዳኞች Eንደተሰጠ ተቆጥሮ የሚፈፀም Aይደለም በማለት የAፈፃፀም ክሱን ዘግቶAል። በዚህ ላይ ይግባኝ የቀረበለት የፍድራል ከፍተኛ ፍ/ቤትም ውሣኔው ስህተት የለበትም በማለት ይግባኙን ውድቅ AድርጎAል። Aቤቱታው የቀረበው በዚሁ ላይ ነው።

Eኛም Aመልካች ህዳር 17 ቀን 1999 ዓ.ም በፃፈችው ማመልከቻ ያቀረበችውን Aቤቱታ መሰረት በማድረግ ተጠሪውን Aስቀርበን ክርክሩን Aሰምተናል። በሰበር ችሎቱ Eንዲመረመር የተፈለገው ነጥብ የሥር ፍ/ቤቶች Aመልካች ለAፈፃፀም ያቀረበችው ውሣኔ በፍ/ቤት ላፈፀም Aይችልም ማለታቸው Aግባብ ነው ወይ? የሚለው ነው። በዚህ መሰረትም ይህን ነጥብ፣ ከቀረበው ክርክር፣ Aቤቱታ ከቀረበበት ውሣኔ Eና ከሕጉ ጋር Aገናዝበን መርምረናል።

ቀደም ሲል Eንደተመለከተው Aመልካች ለAፈፃፀም ያቀረበችው ውሣኔ በ26.1A.96 ዓ.ም የተሰጠው ነው። ይህ ውሣኔ ሦስት Aባላት ባሉት የሽምግልና ጉባዔ የተሰጠ ነው። የሽምግልና ጉባዔው ላቋቋም የቻለው ጉዳዩ ስለህበረት ስራ ማህበራት በወጣው Aዋጅ ቁ. 147/91 መሰረት መታየት ያለበት በሽምግልና ነው ተብሎ በፍ/ቤት ቀደም ሲል በመበየኑ ምክንያት Eንደሆነም ከመዝገቡ ተመልክተናል። በዚህ መሰረት የሽምግልና ጉባዔው ከተቋቋመ በኋላም Aመልካች በከሣሽነት፤ተጠሪ ደግሞ በተከሣሽነት ቀርበው ተከራክረዋል። በመጨረሻም ጉባዔው ውሣኔ ሰጥቶAል። በልላ በኩል ደግሞ ተጠሪ የሽምግልና ጉባዔው በሰጠው ውሣኔ ላይ ለፍድራል ከፍተኛ ፍ/ቤት ይግባኝ በማቅረቡ በዚህ ይግባኝ ደረጃም ክርክሩ ተሰምቶAል። ፍ/ቤቱም የሽምግልና ጉባዔውን ውሣኔ AጽንቶAል። Aመልካች የAፈፃፀም ክሱን ያቀረበችው ከዚህ በኋላ ነው።

Eንደምንመለከተው በፍ/ቤት ቀደም ሲል በተሰጠው ብይን መሰረት ሦስት Aባላት ያሉት የሽምግልና ጉባዔ ከመቋቋሙም በላይ፤ Aመልካች Eና ተጠሪም የጉባዔውን ስልጣን በመቀበል ቀርበው ተከራክረዋል። በመሆኑም ውሣኔውን የሰጠው የሽምግልና ጉባዔ በፍ/ብ/ሥ/ሥ/ሕግ ቁ. 215(1) Eንደተመለከተው በፍ/ቤት ላፈፀም የሚችል ውሣኔ ላሰጥ የሚችል Aካል ነው ማለት ነው። በግልግል ወይም በቤተዘመድ ሽምግልና ዳኞች የተሰጠ ውሣኔ የሚፈፀመው በመደበኛ ፍ/ቤት የተሰጠ ውሣኔ በሚፈፀምበት Aይነትና ሁኔታ Eንደሆነ በፍ/ብ/ሥ/ሥ/ሕግ ቁ. 319(2) በግልጽ ተመልክቶAል። የስር ፍ/ቤቶች የሰጡት ውሣኔ ግን ይህን በግልጽ የተመለከተውን ሕግ የተከተለ 370 371 Aይደለም። ስለዚህም ውሣኔው መሰረታዊ የሕግ ስህተት የተፈፀመበት ነው ለማለት ችለናል።

ው ሣ ኔ

1. በዚህ ጉደይ የፍድራል መጀመሪያ ደረጃ ፍ/ቤት በመ.ቁ. 3A58 ግንቦት 5 ቀን 1997 ዓ.ም Eና የፍድራል ከፍተኛ ፍ/ቤት በመ/ቁ. 39254 ጥቅምት 23 ቀን 1998 ዓ.ም የሰጡት ውሣኔ በፍ/ብ/ሥ/ሥ/ሕግ ቁ. 348(1) መሰረት ተሽረዋል።

2. ወጪና ኪሣራ በተመለከተ ግራ ቀኝ ወገኖች የየራሣቸውን ይቻሉ። ውሣኔው ለሰበር ፍ/ቤቶች ይተላለፍ። መዝገቡ ይመለስ።

የማይነበብ የሦስት ዳኞች ፊርማ Aለበት ተ.ወ የሰ/መ/ቁ. 28A19 IXY 1 k” 2AAA ¯.U ዳኞች፡- መንበረፀሐይ ታደሰ ፍስሐ ወርቅነህ ሐጎስ ወልዱ ሒሩት መለሰ ታፈሰ ይርጋ Aመልካች፡- Aቶ ብርሃኔ ገ/EግዚAብሕር - ጠበቃ መሰለ ገ/ጊዮርጊስ ተጠሪ፡- ወ/ሮ ገርጊስ ናይዝጊ - ጠበቃ ወንድሙ ግዛው መዝገቡ ተመርምሮ ቀጥሎ የተመለከተው ፍርድ ተሰጥቷል።

ፍርድ